Journal of Monetary & Banking Research

fa قیمت‌گذاری نرخ ضمانت سپرده بانک‌های ایران بر اساس مدل تلاطم تصادفی هستون و مقایسه آن با مدل بلک شولز Deposit Insurance Pricing Based on Heston Model and its comparison with Black-Scholes Model مؤسسات و خدمات مالی (G2) Financial Institutions and Services (G2) مطالعه موردی Case Study <div style="text-align: justify;">هدف از این پژوهش قیمت‌گذاری نرخ ضمانت سپرده تعدیل‌شده با ریسک بر اساس تئوری قیمت‌گذاری اختیار معامله است. بدین منظور دادههای 12 بانک طی دوره زمانی 1398-1402 که در بازار سرمایه به‌طور مستمر فعالیت داشتند، جمع‌آوری و موردبررسی قرار گرفت. ابتدا نرخ ضمانت سپرده بنا به ریسک بازار مبتنی بر مدل بلک شولز کالیبره شد. نتایج حاکی از آن است که نرخ ضمانت سپرده بانکها طی سالهای موردبررسی متفاوت است. نتیجه مذکور این امر را تائید میکند که باید نرخ ضمانت سپرده هر بانک متناسب با ریسک آن اعمال و اجرا شود. بنا بر ادبیات موجود یکی از نارساییهای مدل بلک شولز فرض ثابت در نظر گرفتن واریانس است که میتواند دقت مدل را کاهش دهد. ازاینرو در این پژوهش باهدف انعکاس رفتار واقعیتر تلاطم بازار در مدل قیمت‌گذاری نرخ ضمانت سپرده، به بسط مدل بلک شولز بنا به تئوری قیمت‌گذاری اختیار معامله پرداخته شد. بدین منظور از مدل تلاطم تصادفی هستون به دلیل برخورداری از قابلیت انعطاف و پتانسیل آن برای اصلاح برخی سوگیری‌های تجربی موجود در مدل بلک شولز و انعکاس واقعیتر رفتار تلاطم بازار در مدل قیمت‌گذاری نرخ ضمانت سپرده استفاده شد. نتایج بیانگر آن است که مدل هستون بهتر میتواند رفتار تلاطم بازار را در مدل منعکس کند و مقادیر کالیبره شده دقیقتری را برای نرخ ضمانت سپرده هر بانک متناسب با ریسک آن ارائه دهد.</div>   <div style="text-align: justify;">This study aims to price the risk-adjusted deposit insurance rate based on option pricing theory. For this purpose, 12 banks' data that were continuously active in the capital market during the period 2020-2024 were collected and analyzed. First, the deposit insurance rate was calibrated based on market risk based on the Black-Scholes model. The results indicate that the bank's deposit insurance rate varies during the years under study. The result above confirms that the deposit insurance rate of each bank should be applied and implemented in proportion to its risk. According to the existing literature, one of the shortcomings of the Black-Scholes model is considering the assumption of fixed variance, which can reduce the accuracy of the model. Therefore, in this study, to reflect a more realistic behavior of market volatility in the deposit insurance rate pricing model, the Black-Scholes model was expanded based on option pricing theory. For this purpose, the Heston stochastic volatility model was used due to its flexibility and potential to correct some of the empirical biases present in the Black-Scholes model and to more realistically reflect the behavior of market volatility in the deposit insurance rate pricing model. The results indicate that the Heston model can better reflect the behavior of market volatility in the model and provide more accurate calibrated values for the deposit insurance rate of each bank in proportion to its risk.</div>   ضمانت سپرده, تئوری قیمت‌گذاری اختیار معامله, مدل بلک شولز, مدل تلاطم تصادفی, مدل هستون 461 509 http://jmbr.mbri.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2467-2&slc_lang=fa&sid=1 Mahsa Farkhondeh مهسا فرخنده m.farkhondeh@alzahra.ac.ir 100319475328460014943 100319475328460014943 No Alzahra University دانشگاه الزهرا (س) Hassan Ghalibaf Asl حسن قالیباف اصل h.ghalibaf@alzahra.ac.ir 100319475328460014944 100319475328460014944 Yes Alzahra University دانشگاه الزهرا (س) Ali Safdari Vaighani علی صفدری وایقانی asafdari@atu.ac.ir 100319475328460014945 100319475328460014945 No Allamah Tabatabaei علامه طباطبایی Mostafa Sargolzaei مصطفی سرگلزایی mostafa.sargolzaei@atu.ac.ir 100319475328460014946 100319475328460014946 No Allamah Tabatabaei علامه طباطبایی