fa تحلیل سلسله‌مراتبی و اولویت‌بندی رویکردهای تنظیم‌گری دارایی‌های رمزنگاری‌شده: رویکردی چندبُعدی برای حمایت از نوآوری و مدیریت ریسک مؤسسات و خدمات مالی (G2) Financial Institutions and Services (G2) مقاله روش‌شناختی Methodological Article <span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span niloofar="" style="font-family:" xb=""><span lang="FA" style="font-size:12.0pt">دارایی‌های رمزنگاری‌شده و فناوری‌های مرتبط با آن، به دلیل ماهیت نوآورانه و پیچیده خود، چالش‌های نظارتی و قانونی جدیدی را در سطح جهانی ایجاد کرده‌اند. این مقاله به بررسی رویکردهای مختلف تنظیم‌گری دارایی‌های دیجیتال با تمرکز بر تجربیات بین‌المللی و انطباق آن‌ها با نیازهای ایران می‌پردازد. پژوهش حاضر به روش توصیفی-پیمایشی و با استفاده از تحلیل سلسله‌مراتبی (</span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt">AHP</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt">) برای ارزیابی و رتبه‌بندی رویکردهای تنظیم‌گری انجام شده است. داده‌های این پژوهش از طریق پرسشنامه و مصاحبه با کارشناسان و متخصصان حوزه دارایی‌های دیجیتال جمع‌آوری شده است. نتایج نشان می‌دهد که هر بُعد از دارایی‌های دیجیتال مانند امور مالی غیرمتمرکز، مبارزه با پول‌شویی&nbsp; و حمایت از نوآوری نیازمند الگوهای تنظیم‌گری خاص و منعطف است. سیاست‌گذاران نمی‌توانند یک رویکرد واحد برای تمامی جنبه‌های این اکوسیستم اتخاذ کنند، بلکه باید از ترکیبی از رویکردها متناسب با ریسک‌ها و نیازهای هر حوزه استفاده شود. همچنین، با توجه به چالش‌های اقتصادی ایران، تعیین اهداف روشن و ایجاد چارچوب‌های شفاف در تعریف دارایی‌های رمزنگاری‌شده و توکن‌ها ضروری است. این مقاله پیشنهاداتی برای ایجاد محیط‌های آزمایشی نظارتی، تدوین قوانین شفاف </span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt">AML/KYC</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt">، تقویت امنیت سایبری و حمایت از نوآوری در راستای توسعه پایدار این اکوسیستم ارائه می‌دهد.</span></span></span></span></span> <span style="unicode-bidi:embed">Cryptographic assets and their associated technologies, due to their innovative and complex nature, have introduced new regulatory and legal challenges on a global scale. This paper examines various regulatory approaches for digital assets, focusing on international experiences and aligning them with Iran&#39;s specific needs. The study employs a descriptive-survey method, utilizing the Analytic Hierarchy Process (AHP) to evaluate and rank regulatory approaches. Data were collected through questionnaires and interviews with experts and specialists in the field of digital assets. The results indicate that each aspect of digital assets, such as decentralized finance (DeFi), anti-money laundering (AML), and innovation support, requires specific and flexible regulatory models. Policymakers cannot adopt a single approach for all aspects of this ecosystem; instead, a combination of approaches tailored to the risks and needs of each domain must be employed. Additionally, given Iran&#39;s economic challenges, clear objectives and a well-defined framework for defining cryptographic assets and tokens are essential. The paper also offers recommendations for creating regulatory sandboxes, drafting clear AML/KYC regulations, enhancing cybersecurity, and fostering innovation to support the sustainable development of this ecosystem.</span> دارایی‌های رمزنگاری‌شده, تنظیم‌گری مبتنی بر ریسک, تنظیم‌گری چابک, توکن‌ها, بلاکچین, نوآوری 573 602 http://jmbr.mbri.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2806-1&slc_lang=fa&sid=1 Hossein Haghighi حسین حقیقی hossein.haghighi@ut.ac.ir 100319475328460016206 100319475328460016206 Yes کارشناس اقتصاد دیجیتال و فنّاوری‌های مالی بانک مرکزی ج.ا.ا.، Mohammad Shirijian محمد شیریجیان m.shirijian@cbi.ir 100319475328460016207 100319475328460016207 No کارشناس سیاستگذاری پولی