[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: سال 4، شماره 12 - ( تابستان 1391 ) ::
سال 4 شماره 12 صفحات 1-18 برگشت به فهرست نسخه ها
صادرات نفت و اقتصاد ایران
محمد هاشم پسران1، هادی صالحی اصفهانی 2، کامیار محدث3
1- دانشکده اقتصاد، دانشگاه کمبریج و دانشگاه کالیفرنیای جنوبی
2- دانشکده اقتصاد، دانشگاه ایلینوی در اوربانا
3- دانشکده اقتصاد، دانشگاه کمبریج
چکیده:   (1761 مشاهده)

این مقاله الگوی نظری جدید برای مطالعه نقش درآمد نفت در اقتصاد کلان یک کشور صادر‌کننده عمده مثل ایران، تبیین و نتایج برآورد آماری آن را با داده‌های اقتصاد ایران ارائه می‌کند. این الگو برخی از کاستی‌های مدل‌های گذشته را برطرف می‌کند و اجازه می‌دهد تا آثار کوتاه‌مدت و بلند‌مدت متغیرهای کلان دقیق‌تر تفکیک و برآورد شوند. به خصوص، در این الگو نفت را به عنوان یک منبع درآمد مستمر و دراز‌مدت ارز در نظر می‌گیریم و  در قسمت تجربی کار از داده‌های فصلی و الگوی تصحیح خطای برداری با متغیرهای برونزا استفاده می‌کنیم. الگوی نظری ما معادله‌ای به دست می‌دهد که درآمد نفت، رشد تکنولوژی، نرخ واقعی ارز و عوامل دیگر را به تولید کل اقتصاد مربوط می‌کند. یک دستاورد مهم الگوی مذکور این است که با اطمینان زیاد مشخص می‌کند که رشد درآمد نفت همواره با افزایش تولید در ایران همراه بوده است. دو نتیجه دیگر الگو، اشاره به کاستی‌های چشمگیری در اقتصاد ایران دارند. نخست آنکه تورم بالا در چند دهه گذشته، نشانه ضعف‌های مهمی در نهادها و روند سیاستگذاری در کشور بوده که امکان استفاده مطلوب از درآمد نفت و کارایی سرمایه‌گذاری را به شدت کاهش داده است. دوم آنکه بسته‌بودن و توسعه‌نیافتگی نسبی بازارهای سرمایه و پول در ایران، اقتصاد را در مقابل تکانه‌های داخلی و خارجی آسیب‌پذیر کرده و عدم ایفای نقش ضربه‌گیر از سوی این بازارها موجب شده تا تکانه‌های مثبت و منفی نفت، اثر مستقیم خود را در نوسانات درآمد آحاد اقتصادی منعکس کنند. ایجاد صندوق ذخیره ارزی می‌توانست تا حدودی این مشکل را جبران کند، ولی به نظر می‌رسد نحوه استفاده و برداشت از این صندوق، کارکرد آن را عملاً مختل کرده است.

طبقه‌بندی E4, C2, F14, B22, P36 : JEL

تاریخ دریافت مقاله: ۱۳۹۱/۶/۳۰                    تاریخ پذیرش مقاله: ۱۳۹۱/۱۰/۱۱ 

واژه‌های کلیدی: درآمد نفت، اقتصاد کلان، اقتصاد ایران، الگوی تصحیح خطای برداری، نرخ بهره بازار
متن کامل [PDF 282 kb]   (2566 دریافت)    
نوع مطالعه: مطالعه تجربی |
دریافت: ۱۳۹۳/۵/۱۸ | پذیرش: ۱۳۹۳/۵/۱۸ | انتشار: ۱۳۹۳/۵/۱۸
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA code


XML   English Abstract   Print



سال 4، شماره 12 - ( تابستان 1391 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه پژوهش‌های پولی-بانکی Journal of Monetary & Banking Research
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 3781